Wie op het Stationsplein van Nijmegen staat, kijkt naar een gebouw uit 1954 van architect Sybold van Ravesteyn, met een klokkentoren van 39 meter. Een eerdere versie van dit artikel beschreef een station uit 1879 met klokkentoren, een verbouwing van 1995 tot 1999, een paardentram en een gedenksteen. Daarvoor konden we geen bron vinden en het klopt deels niet. Hieronder staat de geschiedenis zoals Wikipedia en de gemeente Nijmegen die beschrijven, als leidraad voor je eigen foto-vergelijking.
Het eerste station: 1865
Het eerste station opende op 9 augustus 1865 op een andere plek dan het huidige station, bij het Keizer Karelplein. Daarmee was er een verbinding met Kleef. Over die lijn en het einde van het reizigersvervoer in 1991 lees je in bus 58 Nijmegen Kleve.
Het station uit 1894
Nijmegen werd op 15 juni 1879 aangesloten op het landelijke spoornet en het station verhuisde naar de huidige locatie. Op 8 juli 1894 opende een nieuw stationsgebouw in neorenaissancestijl, ontworpen door C.H. Peters. Wikipedia beschrijft een hal met bogen op zuilen, die lijkt op een Moors paleis. Dit is het gebouw dat je op oude foto's van het station ziet.
Het bombardement van 1944
Op 22 februari 1944 werd Nijmegen gebombardeerd; volgens de pagina over Plein 1944 vielen toen ongeveer 800 doden, vooral burgers. Het gebouw uit 1894 raakte zwaar beschadigd en een bombardement in oktober 1944 verwoestte wat er nog stond. Na de oorlog werd het station herbouwd op dezelfde plek, waarbij de oorspronkelijke overkapping en een deel van de perronmuur bewaard bleven. Foto's van vóór en na 1944 laten daardoor zowel een groot verschil als een paar gedeelde elementen zien. Meer lees je in het bombardement van Nijmegen en het station.
Wederopbouw: 1954
Het huidige gebouw is van 1954. De gemeente beschrijft dat Van Ravesteyn rond het station een wand met bogen, pilaren en ramen met lijsten plaatste, een coulissenwand, en dat veel kunst op die wand is aangebracht. In 1953 en 1955 maakten Jo Uiterwaal en Charles Hammes beelden en reliëfs voor het gebouw; in 1999 kwam het zwarte beeld van Tony Cragg op het plein. Zie kunstwerken bij Station Nijmegen. Het gebouw is voor het laatst gerenoveerd in 2002-2004, waarbij ook het plein werd vernieuwd.
Wat is er nu anders?
- De westingang: sinds 1 oktober 2022 gesloten; aan de westzijde komt een nieuwe ingang.
- De werken: sinds 2019 wordt er gewerkt aan een verbouwing tot 2028, zie verbouwing van Station Nijmegen.
- De sporen: perronsporen 1, 3, 4 en 35.
Zo maak je zelf een toen-en-nufoto
- Zoek oude foto's in een beeldbank van een archief, bijvoorbeeld bij het Regionaal Archief Nijmegen, of op Wikimedia Commons. Let op de rechten van een foto voordat je hem hergebruikt.
- Maak je eigen foto vanaf dezelfde hoek, bijvoorbeeld het plein vanaf de overzijde of de hoofdingang recht van voren.
- Kies vaste punten, zoals de lijn van de gevel of de overkapping, om de foto's te vergelijken.
- Combineer de wandeling met een bezoek aan Plein 1944, zie centrum Nijmegen vanaf het station.
Veelgestelde vragen
Wie ontwierp het huidige stationsgebouw?
Sybold van Ravesteyn, in 1954.
Wie ontwierp het station uit 1894?
C.H. Peters.
Wanneer werd het oude station verwoest?
Bij het bombardement van 22 februari 1944 en een bombardement in oktober 1944.
Waar vind ik oude foto's?
In archieven zoals het Regionaal Archief Nijmegen en op Wikimedia Commons.
Is er een gedenksteen op het Stationsplein?
Dat konden we niet bevestigen. Op het plein staan wel beelden uit 1953 tot 1955 en een beeld uit 1999.
